Pedro Almodóvar, yeni filmi Autofiction ile bir kez daha 79th Cannes Film Festival’nde Altın Palmiye yarışında yer alıyor.
İspanyol sinemasının usta yönetmeni, incelikli senaryosu, güçlü oyunculukları ve mizahi tonu yüksek anlatımıyla dikkat çekse de, eleştirmenlere göre bu kez kendi yaratıcı evreninin dışına çıkmakta zorlanıyor.
KENDİ DÜNYASININ İÇİNDE BİR HESAPLAŞMA
Autofiction, biri kariyerinin başındaki genç bir kadın yönetmen, diğeri ise uluslararası üne sahip yaşlı bir sinemacı olan iki karakterin paralel hikâyelerini anlatıyor.
Filmde genç yönetmen kendini kanıtlama baskısıyla mücadele ederken, yaşlı yönetmen ise artık kendini aşamamanın sıkışmışlığını yaşıyor. Eleştiriler, yaşlı karakterin büyük ölçüde Pedro Almodóvar’ın alter egosu olarak tasarlandığı yönünde birleşiyor.
Yönetmenin mizansen gücü, diyalogları ve kendiyle alay edebilen yaklaşımı övgü toplasa da, filmin yeni bir bakış açısı üretmekte sınırlı kaldığı yorumları yapılıyor.
ALTIN PALMİYE YİNE UZAK GÖRÜNÜYOR
1999’dan bu yana yedinci kez Cannes’da Altın Palmiye yarışına katılan Pedro Almodóvar’ın, bu yıl da festivalin en güçlü adayları arasında gösterilmediği belirtiliyor.
Buna rağmen “Autofiction”, sinemanın yaratım sancıları, sanatçının benmerkezciliği ve gerçek hayatla kurduğu karmaşık ilişki üzerine kurduğu katmanlı anlatımıyla festivalin dikkat çeken yapımları arasında yer almayı başardı.
Autofiction, gerçek yaşamla kurgu arasındaki gelgitleri merkeze alan anlatısıyla, sanatçının kendi dünyasına kapanmasının sınırlarını sorguluyor.
Film boyunca yaratıcı sürecin sancıları, kendini tekrar etme korkusu ve kişisel hayatın sanata dönüşmesi üzerine yoğun bir iç hesaplaşma hissediliyor. Ancak eleştirilere göre, böylesine güçlü bir teknik ustalığa rağmen yapım, daha geniş bir toplumsal perspektife açılmakta zorlanıyor.
JAVIER BARDEM DE BİR YÖNETMENİ CANLANDIRIYOR
79th Cannes Film Festival’nde dikkat çeken bir diğer İspanyol yapımı ise Rodrigo Sorogoyen imzalı El ser querido oldu.
Filmde Javier Bardem, uzun yıllardır ülkesinden uzakta yaşayan ünlü bir yönetmeni canlandırıyor. Karakter, yıllar sonra İspanya’ya dönerek yeni filmini çekmeye hazırlanırken, başrol için ilk evliliğinden olan oyuncu kızını seçmek istiyor.
Film, aile ilişkileriyle sanat üretimi arasındaki kırılgan çizgiyi ele alırken, yönetmenin geçmişiyle ve kendi yarattığı dünya ile yüzleşmesini merkeze taşıyor.
Bu yıl Cannes seçkisinde özellikle yönetmen karakterleri etrafında şekillenen, yaratım sancılarını ve sanatçının yalnızlığını irdeleyen filmlerin ağırlığı dikkat çekiyor.
El ser querido’nun açılışındaki yaklaşık 15 dakikalık baba-kız karşılaşması, karşılıklı yakın planlarla kurduğu yoğun dramatik yapı sayesinde festivalin en etkileyici sahneleri arasında gösteriliyor.
Yıllardır görüşmeyen baba ile kız arasındaki gerilim, kırgınlık ve özlem duygusu, filmin daha ilk bölümünde güçlü bir duygusal atmosfer yaratıyor.
Javier Bardem ise içe dönük ve katmanlı performansıyla öne çıkıyor. Eleştirmenler, ünlü oyuncunun bu rolüyle 79th Cannes Film Festival’nde En İyi Erkek Oyuncu ödülünün güçlü adaylarından biri olabileceğini değerlendiriyor.
SAVAŞIN GÖLGESİNDE RUSYA
Festivalin dikkat çeken bir diğer filmi ise Andrey Zvyagintsev imzalı yeni yapım oldu.
Bugün Rusya’da “sakıncalı” kabul edilen ve yaşamını Fransa’da sürdüren yönetmen, filmini teknik olarak Riga’da çekmesine rağmen atmosferi bütünüyle bir Rus taşra kentine dönüştürüyor.
Film, Ukrayna savaşı sürerken Rus toplumunun gündelik yaşama nasıl uyum sağladığını anlatıyor. Özellikle iş dünyası üzerinden ilerleyen hikâyede, savaşın ekonomik ve ahlaki etkileri dikkat çekiyor.
Yönetmenin anlattığı dünyada şirket patronları, cepheye gönderilecek çalışanların listesini hazırlamak zorunda bırakılıyor. Film, savaşın yalnızca cephede değil, sıradan insanların hayatında ve vicdanında da yarattığı çürümenin izini sürüyor.
Minotaur, savaşın gölgesinde sıradanlaşan adaletsizlikleri ve ahlaki çöküşü merkezine alan sert bir toplumsal tablo çiziyor.
Filmde şirket patronlarından biri, eşinin sevgilisi olduğunu öğrendiği güvenlik sorumlusunu “cepheye gönderilecekler” listesine ekleyerek potansiyel bir tanığı ortadan kaldırıyor. Böylece cinayet suçlamasına ilişkin kanıtların örtbas edilmesi de kolaylaşıyor.
Hikâyede belediye başkanının tek bir telefonuyla polis soruşturmalarının kapatılması, savaş ortamında siyasi ve ekonomik güç sahiplerinin nasıl daha da dokunulmaz hale geldiğini gösteriyor.
Andrey Zvyagintsev, alışıldığı üzere yalın, mesafeli ve keskin sinema diliyle; savaşın yalnızca cephede değil, gündelik yaşamın tüm hücrelerinde yarattığı çürümeyi anlatıyor.
Adaletsizlik, yolsuzluk, sömürü ve korku duygusu filmin ana damarını oluştururken, sıradan insanların önünde yalnızca iki seçenek kaldığı hissi öne çıkıyor: Boyun eğmek ya da bedelini göze alarak direnmek.
22 Mayıs/21.56
