İklim Değişikliği Etkisinde Uzayan Polen Mevsimi ve Sağlık Riskleri
Güncel bir araştırma, yükselen sıcaklıkların polen sezonunun süresini uzattığını ve alerjik rahatsızlıkların 1990’lı yıllara göre iki hafta daha uzun sürdüğünü ortaya koyuyor.
Polen Sezonundaki Değişimler ve İklimin Etkisi
-
Erken Başlayan Sezon: 2026 yılına ait Lancet Countdown Avrupa raporu, Avrupa kıtası genelinde 2015-2024 yılları arasındaki polen mevsiminin, 1991-2000 dönemine kıyasla bir ila iki hafta daha erken başladığını belgeliyor.
-
Genişleyen Zaman Dilimi: Ağaçların, çimenlerin ve yabani otların polen yaydığı dönem artık mart ayının sonundan eylül ayına kadar yayılıyor. Bitkiler, daha yüksek sıcaklıklara adapte olarak daha erken çiçek açıyor.
-
Rekor Sıcaklıklar ve Bitki Türleri: Bu yıl ilkbahar oldukça etkili bir başlangıç yaptı. Nisan ayının son 80 yılın en sıcak açılışını yapması, polen üretimi ve dağılımı için mükemmel şartlar sundu. Araştırmacılar, özellikle huşve kızılağaç türlerinin atmosfere daha fazla polen saldığına dikkat çekiyor.
-
Hava Koşulları: Polen konsantrasyonunu artıran sıcak, nemli ve rüzgarlı havalarda alerji şikayetleri en yüksek seviyeye ulaşıyor.
İstilacı Türler ve Sağlık Sisteminin Durumu
- Yeni Alerjenler: Avrupa’da yayılış gösteren Kuzey Amerika kökenli istilacı ragweed (ambrosia) bitkisi, saman nezlesi şikayetlerinin daha da ağırlaşmasına ve alerji vakalarının artmasına neden oluyor.
-
Hazırlıksız Altyapı: Allergy UK kurumu, Ulusal Sağlık Servisi’nin (NHS) alerjilerle başa çıkmak için yeterli kaynağa sahip olmadığını ve sağlık sisteminin bu duruma hazırlıksız yakalandığını ifade ediyor. Ayrıca, göreve yeni başlayan birçok pratisyen hekimin alerji tedavisi konusunda yeterli düzeyde eğitim almadığı vurgulanıyor.
Gelecek Beklentileri ve Derinleşen İklim Krizi
-
Daha Uzun Maruziyet: 2022’de gerçekleştirilen bir diğer çalışma, iklim değişikliğine karşı önlem alınmadığı takdirde polen sezonunun 40 gün daha erken başlayabileceğini ve 15 gün daha geç bitebileceğini gösteriyor. Bu senaryo, alerjisi olan kişilerin semptomları yaklaşık iki ay daha uzun süre yaşaması anlamına geliyor.
-
Bulaşıcı Hastalıklar: Lancet raporu, iklim krizinin Avrupa’daki bulaşıcı hastalıkları da tırmandırdığını belirtiyor. Hastalık taşıyan sivrisineklerin sıcaklık artışıyla birlikte yayılması sebebiyle, 1980’lerden günümüze dang humması salgını riski %297 oranında arttı.
-
Ölümcül Sıcak Hava Dalgaları: 1990’lardan bu yana Avrupa çapındaki sıcak hava uyarılarında %318‘lik bir artış kaydedildi. Yalnızca 2024 yılı içerisinde 62 bin ölüm vakası sıcak hava şartlarıyla ilişkilendirildi.
Uzman Görüşü: “Tehditler, Aldığımız Önlemlerden Daha Hızlı Büyüyor” Heidelberg Üniversitesi’nden Profesör Joacim Rocklöv, mevcut tabloyu şu sözlerle değerlendiriyor:
“Avrupa genelinde iklim değişikliğinin sağlık üzerindeki etkileri, verilen yanıttan daha hızlı artıyor.”
Prof. Rocklöv; artan sıcaklıkların, düşen hava kalitesinin, bulaşıcı hastalık risklerinin ve gıda güvenliğine dair tehditlerin şu an milyonlarca insanı doğrudan etkilediğinin altını çizerek ekliyor: “Bugün vereceğimiz kararlar, bu etkilerin hızla kötüleşip kötüleşmeyeceğini ya da daha güvenli ve dayanıklı bir geleceğe yönelip yönelmeyeceğimizi belirleyecek.”
22 Nisan 12.00
